15 marca, 2025

Participio presente w języku włoskim – jak działa i kiedy go używać?

by Anna Kaczmarczyk

Wyobraź sobie, że spacerujesz po włoskiej uliczce i słyszysz rozmowę dwóch osób. Jedna z nich mówi: “Parlando con Maria, ho capito che aveva ragione.” (Rozmawiając z Marią, zrozumiałem, że miała rację). Albo w restauracji widzisz napis “Vietato fumare usando accendini.” (Zakaz palenia używając zapalniczek). Co łączy te zdania? Oba zawierają formę participio presente, czyli imiesłów czynny, który w języku włoskim pełni wyjątkową rolę. Czym jest participio presente, jak go tworzyć i w jakich sytuacjach najlepiej go używać? Sprawdźmy!

Czym jest participio presente?

Participio presente to imiesłów czynny, który opisuje czynność dziejącą się równocześnie z inną czynnością lub w pewnym ciągłym stanie. W języku polskim najczęściej tłumaczymy go na formy zakończone na “-ąc” lub “-ący“, np. rozmawiając, czytając, idąc.

Włoski participio presente jest mniej popularny niż w języku polskim, ale pełni ważną funkcję w języku pisanym, formalnym oraz w niektórych stałych wyrażeniach. Dużo częściej używany jest participio passato, czyli imiesłów przeszły.

Jak tworzyć participio presente?

Tworzenie participio presente jest dość proste. Wystarczy odciąć końcówkę bezokolicznika i dodać odpowiednią końcówkę:

-are-ante
-ere-ente
-ire-ente

Przykłady:

BezokolicznikParticipio presenteTłumaczenie
parlare (mówić)parlantemówiący / mówiąc
credere (wierzyć)credentewierzący / wierząc
dormire (spać)dormienteśpiący / śpiąc

Kiedy używać participio presente?

Choć participio presente nie jest tak powszechnie stosowane w codziennej rozmowie jak w języku polskim, istnieją konkretne sytuacje, w których jest niezastąpione. Oto najważniejsze z nich:

1. W roli przymiotnika

Często participio presente pełni funkcję przymiotnika, opisując osoby lub rzeczy.

Przykłady:

WłoskiPolski
Una persona interessanteCiekawa osoba
Un libro avvincenteWciągająca książka
Uno studente diligentePilny uczeń

2. W języku formalnym i prawniczym

W tekstach prawniczych, instrukcjach lub oficjalnych komunikatach participio presente jest bardzo częste.

Przykłady:

WłoskiPolski
Vietato fumare usando accendini.Zakaz palenia używając zapalniczek.
Tutti i cittadini aventi diritto possono votare.Wszyscy obywatele posiadający prawo mogą głosować.

3. W zwrotach i wyrażeniach idiomatycznych

Participio presente często pojawia się w stałych zwrotach.

Przykłady:

WłoskiPolski
Tenendo conto di…Biorąc pod uwagę…
Stando così le cose…W takiej sytuacji…
Volendo…Jeśli chcesz…

Najczęstsze błędy przy użyciu participio presente

Chociaż participio presente jest stosunkowo łatwe w budowie, początkujący często popełniają błędy przy jego użyciu. Oto trzy najczęstsze pułapki:

Nadmierne stosowanie w mowie codziennejParticipio presente jest rzadko używane w języku mówionym, dlatego jego nadmierne stosowanie może brzmieć sztucznie.
Błędna forma końcówki – Warto pamiętać, że czasowniki zakończone na “-ire” nie przyjmują końcówki “-ante”, tylko “-ente”.
Błędne tłumaczenie na język polski – W wielu przypadkach participio presente lepiej przetłumaczyć na pełne zdanie, a nie dosłowne “robiąc”, “mówiąc”.

Jak nauczyć się participio presente?

Aby skutecznie opanować participio presente, warto połączyć kilka metod nauki:

Ćwicz z codziennymi sytuacjami – Opowiadaj, co robisz w danej chwili: “Cucinando la cena, ascolto la musica.” (Gotując kolację, słucham muzyki). Metoda storytellingu jest uznawana za jedną z bardziej skutecznych metod nauki języka.
Powtarzaj gotowe zwroty – Nauka stałych wyrażeń z participio presente pozwoli Ci brzmieć bardziej naturalnie.
Ćwicz online – Korzystaj z platform takich jak Taalhammer i innych aplikacji, które wspierają naukę języka włoskiego w praktyczny sposób.


Participio presente to ciekawa i użyteczna konstrukcja w języku włoskim, która pozwala wzbogacić wypowiedzi i nadać im bardziej płynny charakter. Choć rzadziej spotykane w mowie codziennej, jest niezastąpione w tekstach formalnych, opisach i niektórych zwrotach. Jeśli chcesz brzmieć naturalnie i poprawnie po włosku, warto poświęcić chwilę na opanowanie tego zagadnienia. Proponuję rozpocząć od nauki gotowych zwrotów i stopniowo włączać je do codziennych rozmów – to klucz do sukcesu!

Powodzenia!

Dodaj komentarz